Bullgaria po mban peng aspiratat e Maqedonisë së Veriut për anëtarësim në Bashkimin Europian, duke kushtëzuar procesin me ndryshime të reja kushtetuese, paralajmëroi presidentja Gordana Siljanovska-Davkova. Duke folur të martën në margjinat e Samitit të Zgjerimit të Euronews, ajo theksoi se Shkupi ka mbërritur në kufirin e durimit dhe se nuk mund të premtojë hapa të mëtejshëm pa konsensusin e qytetarëve.
“Ne jemi kampionë të ndryshimeve kushtetuese, e kemi ndryshuar Kushtetutën 26 herë dhe shumica e këtyre ndryshimeve na janë imponuar,” u shpreh Siljanovska-Davkova, duke vënë në pah se legjitimiteti i saj buron nga populli, i cili kundërshton masivisht kërkesat e reja të Sofjes.
Një kompromis i bllokuar në parlament
Kërkesa për përfshirjen e pakicës bullgare në Kushtetutë është pjesë e kompromisit të vitit 2022 me ndërmjetësimin e Francës, i cili synonte zhbllokimin e negociatave. Megjithatë, miratimi i tij kërkon një shumicë prej dy të tretash në Kuvend — një mbështetje që koalicioni konservator, në pushtet që nga mesi i vitit 2024, nuk ka mundur ta sigurojë.
Sipas presidentes, rreth 80 për qind e qytetarëve janë kundër këtyre ndryshimeve, dhe propozimi nuk ka kaluar as fazën e parë në Komisionin parlamentar për Çështje Kushtetuese. Ajo argumentoi se bllokimi nuk vjen nga mungesa e reformave të brendshme, por nga mungesa e vullnetit politik fqinjësor.
Hija e lëshimeve të kaluara
Ky ngërç pason një histori të gjatë sfidash për vendin me 1.8 milionë banorë, i cili aplikoi për anëtarësim në vitin 2004 dhe mori statusin e kandidatit në 2005. Përvoja më e ngjashme ishte marrëveshja e vitit 2018 me Greqinë, e cila detyroi vendin të ndryshonte emrin për t’i dhënë fund vetos ndaj NATO-s dhe BE-së.
Siljanovska-Davkova ngriti pikëpyetje të thella mbi kufijtë e lëshimeve që një shtet kandidat detyrohet të bëjë për të kënaqur fqinjët përpara se të avancojë drejt Bashkimit Europian.
Besimi te dialogu, pavarësisht tensioneve
Pavarësisht bllokadës, presidentja u tregua e kujdesshme të mos e akuzojë drejtpërdrejt Sofjen, duke theksuar se po kërkon një zgjidhje përmes bisedimeve diplomatike.
“Jam takuar disa herë me presidentët e mëparshëm dhe me kryeministrin aktual. Kam shprehur të njëjtat ndjenja dhe të njëjtin shqetësim dhe do të vazhdoj ta bëj këtë, vetëm përmes dialogut,” u shpreh ajo, duke bërë thirrje për pragmatizëm më të madh rajonal.