Ermal Gjinaj, bashkëshorti i ish-ministres së Shëndetësisë dhe Arsimit, Ogerta Manastirliu, është vënë zyrtarisht në qendër të hetimeve të Prokurorisë së Posaçme (SPAK). Me urdhër të GJKKO-së dhe firmën e prokurores Dorina Bejko, agjentët e Byrosë Kombëtare të Hetimit (BKH) i kanë sekuestruar në befasi aparatin celular. Ky veprim procedurial lidhet me një dosje voluminoze për korrupsion dhe pastrim të dyshuar parash në sektorin e shëndetësisë.
Kush është Ermal Gjinaj: Nga oborri i PD-së te postet kyçe në Rilindje
Për vite me radhë, Ermal Gjinaj ka preferuar të qëndrojë në prapaskenë, larg prozhektorëve mediatikë që shoqëronin karrierën politike të bashkëshortes së tij. Por profili i tij profesional tregon një aftësi të jashtëzakonshme përshtatjeje mes dy kampeve kryesore politike në Shqipëri.
Ai e nisi karrierën si redaktor në gazetën zyrtare të Partisë Demokratike, “Rilindja Demokratike”, për t’u katapultuar më pas në zemër të administratës së qeverisë së djathtë. Gjatë pushtetit të PD-së, Gjinaj mbajti pozicione strategjike, ku spikat roli si këshilltar i ish-ministrit të Ekonomisë dhe Energjetikës, Genc Ruli.
Me ndryshimin e pushtetit në vitin 2013 dhe ngritjen e shpejtë të Ogerta Manastirliut si një nga figurat më të besuara të kryeministrit Edi Rama (fillimisht në krye të QSUT-së dhe më pas në krye të dy ministrive nga më të rëndësishmet), trajektorja e Gjinajt nuk pësoi rënie. Përkundrazi, ai u integrua menjëherë në strukturat shtetërore dhe projektet me fonde ndërkombëtare.
Rezymeja e pozicioneve që ka mbajtur Ermal Gjinaj ndër vite:
- Në media dhe politikë: Redaktor te “Rilindja Demokratike”, gazetar te “Metropol” dhe këshilltar ministror i Genc Rulit.
- Në borde shtetërore dhe agjenci: Anëtar në Agjencinë Kombëtare të Burimeve Natyrore (AKBN), anëtar i Këshillit Mbikëqyrës në “Regjistrin Tregtar” Durrës, anëtar bordi në Ujësjellësin e Kuçovës dhe në agjencinë e mikrokredisë FAF (Agrokredit).
- Në gjigantin energjetik: Drejtor në Operatorin e Shpërndarjes së Energjisë Elektrike (OSHEE) gjatë drejtimit të këtij institucioni nga Adrian Çela. Burime brenda institucionit raportojnë se në janar 2019, pas një shkëputjeje të shkurtër, atij iu krijua një drejtori e posaçme qeverisjeje brenda OSHEE-së.
- Në akademi dhe konsulencë: Pedagog në Fakultetin e Shkencave të Natyrës, konsulent në fondacionin “Rruga me Pisha”, i punësuar pranë Ambasadës Çeke dhe ekspert në projektin e BE-së “Bashkitë për në Evropë”.
Skema e dyshuar me “ujqërit” e ilaçeve dhe faturat e Ermal Gjinajt
Interesi i SPAK dhe BKH-së për telefonin që mbante Ermal Gjinaj nuk lidhet me karrierën e tij të hershme, por me dyshimet për një mekanizëm të sofistikuar të qarkullimit të parave gjatë kohës kur bashkëshortja e tij drejtonte Ministrinë e Shëndetësisë (2017–2023) — institucioni me një nga buxhetet më të mëdha në vend.
Sipas të dhënave paraprake të hetimit, dyshohet për një skemë trekëndore ku përfshihen fonde publike dhe kompani private:
- Favorizimi në tendera: Ngrihen dyshime se gjatë mandatit të saj në Shëndetësi, përfshirë periudhën kritike të pandemisë COVID-19 dhe prokurimet e barnave të rimbursueshme, janë favorizuar kompani të caktuara farmaceutike.
- Kthimi i pagesave përmes konsulencës: Hetuesit po verifikojnë dyshimet nëse pronarët e firmave fituese të fondeve publike kanë transferuar shuma parash drejt biznesit privat të bashkëshortit të ish-ministres.
- Faturimi për shërbime të dyshuara fiktive: Paratë dyshohet se janë lëvruar në formën e pagesave për shërbime mediatike, reklama apo konsulencë që, sipas dyshimeve të hetuesve, nuk janë kryer realisht.
Nipti mediatik, 200 mijë eurot dhe mungesa e bilanceve
Në qendër të verifikimeve pasurore ndodhet aktiviteti privat që Ermal Gjinaj hapi në vitin 2018 si person fizik (me NIPT L81818024U), subjekt që kontrollon portalin informativ bota.al.
Sipas të dhënave të deklaruara, menjëherë pas largimit përfundimtar nga OSHEE në vitin 2020, të ardhurat e tij nga ky aktivitet privat shënuan një rritje të ndjeshme. Gjatë fashës kohore 2021–2025, Gjinaj ka deklaruar rreth 200 mijë euro të ardhura (një mesatare prej 40,000 deri në 50,000 euro në vit).
Detaji që ka ngritur flamuj të kuq për hetuesit financiarë është fakti se për tetë vite me radhë, ky subjekt nuk ka publikuar bilance financiare në Qendrën Kombëtare të Biznesit (QKB), çka vështirëson gjurmimin publik të burimit të reklamave dhe klientëve pagues.
Pikëpyetjet në ILDKPKI: Kompania e IT-së dhe transaksionet imobiliare
Përveç aktivitetit mediatik, në skaner ka kaluar edhe deklarimi i pasurisë së çiftit Gjinaj-Manastirliu pranë ILDKPKI-së. Dokumentet tregojnë mospërputhje dhe detaje që kërkojnë sqarim ligjor:
- Aksionet e padeklaruara: Në vitin 2018, Gjinaj themeloi bashkë me tre ortakë të tjerë kompaninë e teknologjisë së informacionit “Instant.al”, aksione të cilat i shiti pak muaj më vonë. Edhe pse kompania nuk rezulton të ketë fituar tendera publikë gjatë kohës kur ai ishte aksioner, themelimi dhe shitja e kuotave nuk u reflektuan në deklaratën e pasurisë së vitit 2018 të dorëzuar në ILDKPKI.
- Pronat dhe automjetet: Në lupën e verifikimit janë përfshirë gjithashtu kontratat e blerjes së automjeteve luksoze me çmime dukshëm nën referencat e tregut, si dhe transaksione për pasuri të paluajtshme (apartamente) të blera me çmime preferenciale.
Konteksti politik dhe hija e plagjiaturës nga Afrika e Jugut
Ky hetim i SPAK vjen në një moment delikat politik për Ogerta Manastirliun. Pas drejtimit të Ministrisë së Arsimit dhe kandidimit të saj të fundit për Bashkinë e Tiranës — në një proces zgjedhor të anuluar nga Gjykata Kushtetuese — emri i saj është lakuar në disa kallëzime të opozitës lidhur me koncesionet në shëndetësi dhe tenderat sekretë të pandemisë.
Paralelisht me hetimet financiare ndaj bashkëshortit të saj, Manastirliu është përballur publikisht edhe me akuzat për integritet akademik lidhur me titullin e saj “Doktor i Shkencave”, të fituar në vitin 2013 në Universitetin e Tiranës.
Sipas krahasimeve tekstuale të publikuara më herët nga studiues të fushës, disertacioni i saj me temë “Krahasimi i monitorimeve të mjedisit në landfillin e Sharrës” dyshohet se ka kopjuar pjesë të tëra nga punimi i vitit 2008 i studiuesit Fannie Mnisi në Afrikën e Jugut (“Vlerësimi i rrezikut mjedisor në Bashkinë Albert Luthuli, Provinca Mpumalanga”). Në pjesë të caktuara të punimit, konstatohet se janë marrë konkluzione shkencore të nxjerra për tre bashki afrikane dhe janë paraqitur si të dhëna empirike për landfillin e Sharrës në Tiranë.
Çfarë pritet nga ekspertiza e BKH-së?
Në hetimet e sotme të krimit ekonomik dhe korrupsionit të nivelit të lartë, telefoni inteligjent konsiderohet si “kutia e zezë”. Sekuestrimi i celularit të Ermal Gjinajt nga agjentët e BKH-së synon të zbardhë komunikimet në aplikacionet e koduara (Signal, WhatsApp, Telegram), emailet dhe bisedat direkte me biznesmenë të fushës së farmaceutikës dhe zyrtarë publikë.
Mbetet për t’u parë nëse zbërthimi kompjuterik i këtij telefoni do të mbetet në kuadrin e verifikimeve proceduriale për burimin e të ardhurave të biznesit të tij, apo do të shërbejë si prova kyçe që do të çojë SPAK-un drejt ngritjes së akuzave zyrtare për zyrtarët më të lartë të përfshirë në dosjet e Shëndetësisë.